پنجشنبه بیستم اردیبهشت 1386
ناتوي فرهنگي
ناتوي فرهنگي واژه اي است كه اولين بار مقام معظم رهبري ان را در يكي از سخنرانيهايشان مطرح نمودند ، شايد در ادبيات سياسي ايران اصطلاح جديدي باشد اما در ادبيات سياسي جهان مسئله جديدي نيست.
ايالات متحده امريكا در دوران جنگ سرد كه از سالهاي بعد از جنگ جهاني دوم آغاز و با فروپاشي شوروي سابق پايان يافت براي مبارزه فرهنگي و اطلاعاتي با شوروي سابق دست به تشكيل سازمان هاي به ظاهر فرهنگي و دانشگاهي زد كه محققان از انها با نام ناتوي فرهنگي ياد مي كنند . ناتوي فرهنگي در زمان جنگ سرد مستقيماً توسط سازمان سيا اداره مي شد و در حيطه هاي مختلف به فعاليت هاي فرهنگي مشغول بود كه از جمله ديگر فعاليتهاي اين ناتوي فرهنگي كنترل محتوا و حتي جهت دهي به هنرهايي مانند موسيقي ، نقاشي وفيلم سازي و ... بوده است .
امروز هم بلاشك آمريكا و بعضي از كشورهاي اروپايي در تهاجم فرهنگي بر عليه جمهوري اسلامي ايران شروع كردهاند شاهد به كارگيري مجدد برخي از روشهاي زمان جنگ سرد، عليه جمهوري اسلامي ايران هستيم، كه يكي از اين روشها به تعبير مقام معظم رهبري، ناتوي فرهنگي است.
رهبر معظم انقلاب اسلامي چندي پيش در جمع دانشجويان و دانشگاهيان استان سمنان در خصوص اجنتابناپذير بودن تحولات در جوامع بشري، كنترل تحولات جهاني به دست صهيونيسم و سرمايهداري جهاني را خطري جدي خوانده و بيان داشتند: «باندهاي بينالمللي زر و زور كه براي تسلط بر منافع ملتها، سازمانهاي نظامي ناتو را تشكيل داده بودند، اكنون براي نابودي هويت ملي جوامع بشري و تحقق بيشتر اهدافشان در پي تشكيل ناتوي فرهنگي هستند تا با استفاده از امكانات زنجيرهاي، متنوع و بسيار گسترده رسانهاي، سررشته تحولات سياسي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشورها و ملتها را به دست بگيرند كه بايد هوشيارانه، اين مسئله را زير نظر داشت..
از نظر كارشناسان فرهنگي
سعيد ابوطالب گفت: حوزه و دانشگاه بايد با ايجاد اتاق فكر، مباني نظري مقابله با تهديدهاي «ناتوي فرهنگي» را ترسيم كنند.
ابوطالب با اشاره به اين كه تهديدي با آن روبهرو هستيم، نه نظامي است و نه اقتصادي، بيان داشت: مسيري كه دشمن پيش گرفته، از جنس فرهنگي است و قصد از بين بردن هويت ما را دارد. ابزارهايش هم ميتواند، ماهواره و برخي از سايتها اينترنتي، برخي از جريانهاي داخلي كه مدتي حتي در بدنه روزنامهنگاران ما رسوخ كرده بودند و هفتههاي فرهنگي و هنري ما باشد.
براي مقابله با اين موضوع بايد ابتدا اين هجوم باور شود، چون سالها طول كشيد كه دولتمردان ما باور كنند چيزي به نام «تهاجم فرهنگي» كه از سوي مقام معظم رهبري عنوان شد، وجود دارد. اين باور بسيار مهم است و هماكنون اين فهم در بدنه فرهنگي و دانشگاهي ما وجود ندارد.
مقابله با اين يورش هم برخوردهاي انفعالي نبايد باشد. بايد قدم به قدم مقابله كرد. بايد اتاق فكري ايجاد كرد و براي اين مقابله، مباني نظري ترسيم كرد. اين كار ابتدا بايد در دانشگاه و حوزه انجام شود و آنها مباني نظري را تعريف كنند. بعد هم اين مباني به سياستگذاري، پروژه و اجرا ختم ميشود.
مجيد گودرزي مشاور معاون بينالملل سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، براي مقابله با «ناتوي فرهنگي» غرب ميبايست با ايجاد شوراي فرهنگي و راهبردي به ترسيم نقشه مقابله با ناتوي فرهنگي كه در آينده هجوم آنها را خواهيم ديد، پرداخت .
كشورهاي غربي با تشكيل پيمان آتلانتيك شمالي (ناتو) در صدد بر آمدند كه اقدامي پيشگيرانه را در دستور كار خود قرار دهند، اما با فروپاشي شوروي و رشد انقلاب اسلامي در ايران و ايجاد بينش اسلامي سياسي در جهان اين كشورها در برابر مقاومت مسلمانان متوسل به شيوههاي مختلف تبليغاتي، نظامي و سياسي شدند كه بحث نظامي آن را در كشورهايي چون لبنان، افغانستان، عراق و ... شاهد بوديم.
اما تحولات چند سال اخير نشان داد كه سلاح نظامي كاربرد موفقي براي زيادهخواهان غربي نداشته است. در همين راستا غرب به دنبال تشكيل مجموعه فكري منسجم بر آمده كه از راههاي فرهنگي و با به كار بردن ابزارهاي تبليغاتي و اقتصادي از اتحاد ملتها جلوگيري و سلطه خود را به ملتها تحميل كند.
پرويز سروري عضو كميسيون فرهنگي مجلس : براي مقابله با تهديدهاي «ناتوي فرهنگي» ميبايست «اوپك فرهنگي» تشكيل شود.
برداشت رهبري و هشداري كه در حدود يك دهه قبل ايشان دادند، نمايانگر عمق نگاه تيزبينانه وي در خصوص مسايل فرهنگي است و اين نمايانگر اوج عظمتي است كه جمهوري اسلامي ايران توانسته در جهان ايجاد كند.
مهمترين اقدام ناتوي فرهنگي ايجاد اختلاف و شكاف در جهان اسلام خواهد بود، چون آنها احساس ميكنند بايد در مقابل تهديدي كه از سوي اسلام وجود دارد، نيازمند تجميع ظرفيتهاي فرهنگي خود هستند. بنابراين در عين حال كه اين ميتواند يك فرصت براي ما باشد، ميتواند تهديد هم باشد كه اگر ما در راستاي ساماندهي و آرايش ظرفيتها فرهنگي خود اقدام نكنيم، ضرر خواهيم كرد.
جواد آرينمنش، عضو كميسيون فرهنگي مجلس : پيرايش چهره فرهنگي كشور يكي از راههاي مبارزه با «ناتوي فرهنگي» است، چون بسياري تهاجم فرهنگي را يك توهم ميدانند.
توسعه بدون توجه به موضوعات انساني و اجتماعي توسعهاي ناقص است و پيرايش چهره فرهنگي كشور هم مستلزم يك عزم جدي است، تهاجم فرهنگي با تحميل باورها، اخلاقيات و هويتي جعلي و غيراسلامي و استكباري در كشورهاي در حال توسعه، همراه است و سعي ميكنند با استفاده از برتريهاي سياسي، نظامي و اقتصادي خود به مباني و افكار و ارزشهاي ملتها هجوم بياورند و با نفي و ترد ارزشهاي آنها حاكميت خود را تثبيت و ارزشهاي مطلوب خود را تحميل كنند.
فاطمه آليا، عضو كميسيون فرهنگي مجلس : متوليان فرهنگي كشور ضريب حساسيت كمي نسبت به دغدغههاي فرهنگي مقام معظم رهبري درخصوص تهاجم فرهنگي دارند.
محمدتقي رهبر عضو كميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي : اگر بيدار باشيم و خوب عمل كرده و روشنگري كنيم، هجمه «ناتوي فرهنگي» را دفع خواهيم كرد و بيدارگري ملل اسلامي را شاهد خواهيم بود.
افتخاري عضو كميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلام :همانطور كه مقام رهبري فرمودند در حال حاضر علاوه بر تهديدات و تحريمها عليه ملت ايران يك نوع ورود فرهنگي دارند كه در جامعه امروزي اين ورود و تهاجم فرهنگي را در غالب پوشش لباسها، مدلها و رفتار ميبينيم. براي مقابله با ناتو فرهنگي و تهاجم فرهنگي به عزم همگاني نيازمنديم و بايد به يك خودباوري فرهنگي رسيده و آن را حفظ كنيم.
غلامرضا قلندريان مدير مسوول روزنامهي قدس:در حوزهي فراملي ميتوانيم با تاسيس يك خبرگزاري بينالمللي و همكاري كشورهاي منطقه نقش موثري در كاهش انحصاري خبري از سوي دنياي غرب داشته باشيم.
امروز شرايط كشورها به گونهاي پيش ميرود كه با توجه به بحرانهايي كه در كشورهاي مختلف مانند عراق، افغانستان، لبنان و حتي كشورهاي اروپايي وجود دارد، مردم جهان ميخواهند آخرين اطلاعات و اخبار را از منابع موثق كسب كنند، از اين رو خبرگزاريهاي بينالمللي در اين عرصه نقش موثري ايفا ميكنند و هر خبرگزاري كه اطلاعات واقعي و صحيحي را در اختيار مخاطبان قرار ميدهند، اعتباري بيشتري را كسب خواهد كرد.
بايد رسانههاي منطقه يك جريان چندصدايي را ايجاد كنند و با برگزاري جلسات همفكري و همانديشي بتوانند در جهت تقويت بنيهي عملي و فرهنگي خود گام بردارند و در كنار آن با تجهيز به تكنولوژيهاي نوين اطلاعاتي و ارتباطي در مقابل اين هجمهي فرهنگي از سوي رسانههاي دنياي غرب بايستند.
به عقيدهي وي دشمن در برهههاي متفاوت زماني، دستآويزهاي مختلفي در نظر گرفته و سعي كرده است از طريق شبيخون و بستههاي فرهنگي اهداف خود را پيش ببرد و به نظر ميرسد با توجه به شكستي كه در هر زمينهي ميخورد، حركت جديدي را از سرميگيرد، بنابراين به طور طبيعي در مقابل اين ناتوي فرهنگي، بايد زيرساختهاي علمي، فكري و فرهنگي كشورهاي منطقه را تقويت و محكم كنيم و سپس با همكاري رسانههاي كشورهاي منطقه به انتشار صحيح اخبار در اوضاع منطقه و جهان بپردازيم.
